Leszek Koźmiński
Kryminalne Tropy zaczęły się w grudniu 2012 roku od jednej książki. Był to „Człowiek nietoperz” Jo Nesbø. Od tamtej pory piszę o kryminałach, rozmawiam z ich autorami i co roku zapraszam ich do Piły. To blog o książkach. Czytam je jednak okiem eksperta, a nie tylko recenzenta.
Przez trzydzieści lat czytałem ślady. Na miejscach zdarzeń, w laboratorium kryminalistycznym, w podpisach i dokumentach, które ktoś bardzo chciał uczynić prawdziwymi. Jestem biegłym sądowym, wykładowcą i ekspertem kryminalistyki oraz emerytowanym policjantem. Ale zanim zostałem policjantem, byłem polonistą.
Najpierw była literatura
Z wykształcenia jestem polonistą. Literatura współczesna interesowała mnie zawsze. Krytykę literacką zacząłem uprawiać jeszcze na studiach. Pisałem o książkach, zanim nauczyłem się zabezpieczać ślady.
Służba w policji na długo odsunęła pisanie na bok. Nie porzuciłem go jednak, tylko zawiesiłem. Kiedy do niego wróciłem, miałem już coś, czego nie daje żadna filologia. Wiedzę o tym, jak naprawdę wygląda zbrodnia, śledztwo i proces. I pytania o winę i odpowiedzialność, których nie da się zostawić w aktach.
Trzydzieści lat po stronie śledztwa
Policji oddałem trzydzieści lat. Pracowałem jako ekspert laboratorium kryminalistycznego. Uczyłem kryminalistyki w Szkole Policji w Pile i przygotowywałem kolejne roczniki funkcjonariuszy do pracy na miejscu zdarzenia. Koordynowałem też projekty szkoleniowe finansowane ze środków Unii Europejskiej. Służbę zakończyłem w stopniu młodszego inspektora.
Ta praca nauczyła mnie dwóch rzeczy. Ślad nie kłamie, ale człowiek potrafi go źle odczytać. A za każdą sprawą stoją konkretni ludzie, sprawca i ofiara, nawet jeśli w aktach zostaje po nich tylko numer.
Biegły sądowy
Dziś jestem biegłym sądowym z zakresu kryminalistycznych badań dokumentów, wpisanym na listy Sądu Okręgowego w Opolu i Sądu Okręgowego w Gliwicach. Badam przede wszystkim autentyczność podpisów, rękopisów, pieczęci i dokumentów. Opiniuję dla sądów, kancelarii, instytucji i osób prywatnych. Prowadzę szkolenia z bezpieczeństwa dokumentów i rozpoznawania fałszerstw.
Biegły pełni funkcję zaufania publicznego. Opinia ma służyć prawdzie, a nie stronie, która ją zamawia. Od tego, co napiszę, może zależeć czyjś majątek, dobre imię albo wolność. Nie wyobrażam sobie tej pracy inaczej niż uczciwie i bezstronnie. Ta sama wrażliwość prowadzi mnie przez literaturę.
O ekspertyzach, opiniach i szkoleniach piszę na mojej stronie zawodowej grafologia.info.pl.
W 2013 roku stworzyłem festiwal kryminału Kryminalna Piła. Rok później powołałem ogólnopolską Nagrodę Kryminalnej Piły dla najlepszej polskiej miejskiej powieści kryminalnej roku. Od ponad dziesięciu edycji jestem sekretarzem jury. Co roku do Piły przyjeżdżają autorzy i czytelnicy, którzy wiedzą, że miasto też może być bohaterem kryminału.
W 2019 roku otrzymałem Nagrodę Marszałka Województwa Wielkopolskiego w dziedzinie twórczości artystycznej, upowszechniania i ochrony dóbr kultury.
Kryminalne Tropy
Przez blisko czternaście lat napisałem tu kilkaset tekstów o kryminałach.
Nie streszczam fabuły. Szukam tego, co zostaje po lekturze. Kryminał jest dla mnie najbardziej etycznym z gatunków. Pyta o winę i karę, o granicę między sprawiedliwością a zemstą, o cenę prawdy. Te pytania znam nie tylko z książek. Stawiałem je sobie przez całą służbę i stawiam przy każdej opinii. Dlatego w recenzjach wracam do wartości. Do lojalności, odpowiedzialności i sumienia.
Czytam też jak ktoś, kto widział prawdziwe śledztwa od środka. Wiem, jak wygląda miejsce zdarzenia i ile trwa ekspertyza. Dlatego tak cenię autorów, którzy odrabiają lekcję realizmu.
Kryminał jest moim domem, ale nie jedynym. Czytam i recenzuję literaturę faktu, reportaże i biografie. Sięgam po dobrą prozę, także taką, w której nie pada ani jeden trup. Prawdziwe historie bywają mroczniejsze od wymyślonych. A wielkie powieści stawiają te same pytania co najlepsze kryminały.
Na blogu znajdziesz recenzje kryminałów polskich i zagranicznych, literatury faktu, reportaży, biografii i powieści. Są tu też rozmowy z autorami w cyklu „7 złotych pytań kryminalistyki”, portrety pisarzy w cyklu „Poznaj autora” oraz książki objęte patronatem Kryminalnych Tropów.
Moje zdania trafiają czasem na okładki. Wydawnictwo Literackie umieściło cytat z mojej recenzji na tylnej okładce „Pleśni” Przemysława Żarskiego.
Konsultacje dla autorów
Pomagam pisarzom, którzy chcą, żeby śledztwo w ich książce brzmiało prawdziwie. Podpowiadam, jak pracuje policja, technik kryminalistyki i biegły. Jak wyglądają oględziny, przesłuchanie, ekspertyza i sala sądowa.
Czytam fragmenty i całe maszynopisy. Wskazuję błędy i pomagam zachować realizm bez zabijania tempa. Wspieram też autorów reportaży i książek o prawdziwych zbrodniach. Pomagam zrozumieć język procedur i pracę ekspertów.
Mogę pomóc na każdym etapie. Przy pomyśle, w trakcie researchu albo przy gotowym tekście przed wysłaniem do wydawcy.
Współpraca
Wydawnictwa i autorów zapraszam do kontaktu w sprawie recenzji, patronatów i konsultacji. Nie tylko przy kryminałach. Chętnie przeczytam reportaż, biografię, książkę o prawdziwej zbrodni albo powieść, która ma coś ważnego do powiedzenia.
Najbardziej cenię pracę z autorami jeszcze przed premierą. Jeśli piszesz i potrzebujesz wsparcia eksperta, napisz. Każdą rozmowę zaczynam od pytania, czego naprawdę potrzebuje Twoja książka.
Kancelarie i instytucje, które potrzebują opinii lub szkolenia, zapraszam na grafologia.info.pl.
Kontakt: kontakt@kryminalnetropy.pl
Książki, które zostawiają ślad
Całe życie czytam ślady. Na miejscu zdarzenia, w dokumentach i w książkach. Wiem, że prawda rzadko leży na wierzchu. Trzeba jej szukać cierpliwie i uczciwie, w każdej historii.
Dlatego nie zamykam się w jednym gatunku. Dobra książka to dla mnie taka, która zostawia ślad. Kryminał, reportaż, biografia czy powieść. Takich książek szukam. O takich piszę.